รายวิชาการเขียนโปรแกรมภาษาคอมพิวเตอร์ ระดับ ปวช.
ตัวแปรเป็นตัวเก็บข้อมูลในหน่วยความจำที่สามารถเปลี่ยนแปลงค่าได้ในระหว่างการทำงานของโปรแกรม
$ นำหน้าชื่อตัวแปร_<?php
// ตัวแปรประเภท String
$name = "สมชาย";
$lastname = "ใจดี";
// ตัวแปรประเภท Integer
$age = 18;
$score = 85;
// ตัวแปรประเภท Float
$height = 165.5;
$weight = 55.8;
// ตัวแปรประเภท Boolean
$isStudent = true;
$isGraduated = false;
// การแสดงผล
echo "ชื่อ: " . $name . " " . $lastname . "<br>";
echo "อายุ: " . $age . " ปี<br>";
echo "ส่วนสูง: " . $height . " ซม.<br>";
echo "น้ำหนัก: " . $weight . " กก.<br>";
?>| สัญลักษณ์ | ความหมาย | ตัวอย่าง |
|---|---|---|
| + | บวก | $a + $b |
| - | ลบ | $a - $b |
| * | คูณ | $a * $b |
| / | หาร | $a / $b |
| % | หาเศษ | $a % $b |
| ** | ยกกำลัง | $a ** $b |
| สัญลักษณ์ | ความหมาย | ตัวอย่าง |
|---|---|---|
| == | เท่ากับ | $a == $b |
| != | ไม่เท่ากับ | $a != $b |
| > | มากกว่า | $a > $b |
| < | น้อยกว่า | $a < $b |
| >= | มากกว่าหรือเท่ากับ | $a >= $b |
| <= | น้อยกว่าหรือเท่ากับ | $a <= $b |
| สัญลักษณ์ | ความหมาย | ตัวอย่าง |
|---|---|---|
| && | AND | $a && $b |
| || | OR | $a || $b |
| ! | NOT | !$a |
| สัญลักษณ์ | ความหมาย | ตัวอย่าง |
|---|---|---|
| = | กำหนดค่า | $a = $b |
| += | บวกแล้วกำหนดค่า | $a += $b |
| -= | ลบแล้วกำหนดค่า | $a -= $b |
| *= | คูณแล้วกำหนดค่า | $a *= $b |
| /= | หารแล้วกำหนดค่า | $a /= $b |
<?php
// ตัวแปรสำหรับทดสอบ
$a = 10;
$b = 3;
// ตัวดำเนินการทางคณิตศาสตร์
echo "การบวก: " . $a . " + " . $b . " = " . ($a + $b) . "<br>";
echo "การลบ: " . $a . " - " . $b . " = " . ($a - $b) . "<br>";
echo "การคูณ: " . $a . " * " . $b . " = " . ($a * $b) . "<br>";
echo "การหาร: " . $a . " / " . $b . " = " . ($a / $b) . "<br>";
echo "หาเศษ: " . $a . " % " . $b . " = " . ($a % $b) . "<br>";
// ตัวดำเนินการเปรียบเทียบ
echo "<br>การเปรียบเทียบ:<br>";
echo $a . " == " . $b . " = " . ($a == $b ? "true" : "false") . "<br>";
echo $a . " > " . $b . " = " . ($a > $b ? "true" : "false") . "<br>";
echo $a . " < " . $b . " = " . ($a < $b ? "true" : "false") . "<br>";
// ตัวดำเนินการกำหนดค่า
$c = 5;
echo "<br>ก่อนดำเนินการ: c = " . $c . "<br>";
$c += 3; // เท่ากับ $c = $c + 3
echo "หลังจาก c += 3: c = " . $c . "<br>";
$c *= 2; // เท่ากับ $c = $c * 2
echo "หลังจาก c *= 2: c = " . $c . "<br>";
?>อาร์เรย์เป็นตัวแปรที่สามารถเก็บข้อมูลหลายค่าในตัวแปรเดียวกัน โดยแต่ละค่าจะมี index (ตำแหน่ง) เป็นของตัวเอง
<?php
// วิธีที่ 1: ประกาศและกำหนดค่าทีละตัว
$fruits[0] = "แอปเปิล";
$fruits[1] = "กล้วย";
$fruits[2] = "ส้ม";
// วิธีที่ 2: ใช้ฟังก์ชัน array()
$colors = array("แดง", "เขียว", "น้ำเงิน");
// วิธีที่ 3: ใช้ [] (PHP 5.4+)
$numbers = [1, 2, 3, 4, 5];
// การแสดงผล
echo "ผลไม้ชิ้นแรก: " . $fruits[0] . "<br>";
echo "สีที่สอง: " . $colors[1] . "<br>";
echo "ตัวเลขที่สาม: " . $numbers[2] . "<br>";
// การแสดงผลทั้งหมด
echo "<br>ผลไม้ทั้งหมด:<br>";
for ($i = 0; $i < count($fruits); $i++) {
echo "ลำดับที่ " . ($i + 1) . ": " . $fruits[$i] . "<br>";
}
?><?php
// การประกาศ Associative Array
$student = array(
"name" => "สมชาย ใจดี",
"age" => 18,
"grade" => "ปวช.2",
"subject" => "คอมพิวเตอร์"
);
// หรือใช้แบบนี้
$teacher = [
"name" => "อาจารย์สมหญิง",
"subject" => "PHP Programming",
"experience" => 5
];
// การแสดงผล
echo "ชื่อนักเรียน: " . $student["name"] . "<br>";
echo "อายุ: " . $student["age"] . " ปี<br>";
echo "ชั้นเรียน: " . $student["grade"] . "<br>";
echo "<br>ข้อมูลอาจารย์:<br>";
foreach ($teacher as $key => $value) {
echo $key . ": " . $value . "<br>";
}
?><?php
// อาร์เรย์ 2 มิติ - ข้อมูลนักเรียนหลายคน
$students = array(
array("สมชาย", 18, "ปวช.1"),
array("สมหญิง", 17, "ปวช.1"),
array("สมศักดิ์", 19, "ปวช.2")
);
// หรือใช้แบบ Associative
$class = [
"student1" => ["name" => "สมชาย", "age" => 18, "grade" => "ปวช.1"],
"student2" => ["name" => "สมหญิง", "age" => 17, "grade" => "ปวช.1"],
"student3" => ["name" => "สมศักดิ์", "age" => 19, "grade" => "ปวช.2"]
];
// การแสดงผล
echo "รายชื่อนักเรียน:<br>";
for ($i = 0; $i < count($students); $i++) {
echo "ลำดับที่ " . ($i + 1) . ": " . $students[$i][0] .
" อายุ " . $students[$i][1] . " ปี " .
"ชั้น " . $students[$i][2] . "<br>";
}
echo "<br>ข้อมูลนักเรียนแบบ Associative:<br>";
foreach ($class as $key => $student) {
echo $key . ": " . $student["name"] . " อายุ " .
$student["age"] . " ปี ชั้น " . $student["grade"] . "<br>";
}
?><?php
$fruits = ["แอปเปิล", "กล้วย", "ส้ม", "มะม่วง"];
// count() - นับจำนวนสมาชิก
echo "จำนวนผลไม้: " . count($fruits) . "<br>";
// array_push() - เพิ่มสมาชิกท้ายอาร์เรย์
array_push($fruits, "องุ่น");
echo "หลังเพิ่มองุ่น: " . implode(", ", $fruits) . "<br>";
// array_pop() - ลบสมาชิกตัวสุดท้าย
$last_fruit = array_pop($fruits);
echo "ผลไม้ที่ถูกลบ: " . $last_fruit . "<br>";
// in_array() - ตรวจสอบว่ามีสมาชิกหรือไม่
if (in_array("กล้วย", $fruits)) {
echo "มีกล้วยในอาร์เรย์<br>";
}
// sort() - เรียงลำดับ
sort($fruits);
echo "หลังเรียงลำดับ: " . implode(", ", $fruits) . "<br>";
// array_reverse() - กลับลำดับ
$reversed = array_reverse($fruits);
echo "กลับลำดับ: " . implode(", ", $reversed) . "<br>";
?>สร้างโปรแกรมคำนวณเกรดเฉลี่ย โดยรับคะแนนสอบ 3 วิชา และแสดงผลเกรดเฉลี่ย พร้อมผลการเรียน
สร้างอาร์เรย์เก็บรายชื่อนักเรียน 5 คน พร้อมคะแนน และแสดงผลรายชื่อพร้อมคะแนนเฉลี่ย
สร้างอาร์เรย์เก็บข้อมูลสินค้า (ชื่อ, ราคา, จำนวน) และคำนวณมูลค่ารวมของสินค้าทั้งหมด
ในบทเรียนนี้ได้เรียนรู้เกี่ยวกับ:
สิ่งเหล่านี้เป็นพื้นฐานสำคัญในการเขียนโปรแกรม PHP ที่จำเป็นต้องเข้าใจก่อนเรียนรู้เนื้อหาที่ซับซ้อนมากขึ้น